Atatürk İlke ve İnkılapları Ders Notları PDF 48 18.04.2020 tarihinde HALİL İBRAHİM ALTIN araclığı ile oluşturuldu.

KPSS, YKS ya da üniversitedeki sınavlara hazırlık amacıyla faydalanabileceğiniz bir dokümanı indireceksiniz. KPSS Atatürk İlke ve inkılapları ders notları pdf formatında ücretsiz olarak indirilebilir. Oldukça kaliteli ve sade bir görünüme sahiptir. KPSS Hazırlık için eklenen Tarih Atatürk İlke ve inkılapları notlarını pdf olarak dosyayı indir butonundan hemen indirebilirsiniz.

Atatürk’ün hangi sözü hangi inkılapla alakalıdır?

 “Milli servetin dagıtımında daha mükemmel bir adalet ve emek sarf edenlerin daha yüksek refahı, milli
birligin muhafazası için sarttır.” HALKÇILIK
 “Dünyada her sey için, medeniyet için, basarı için en hakiki mürsit (yol gösterici) ilimdir, fendir.”
INKILAPÇILIK
 Gözlerimizi kapayıp tek basımıza yasadıgımızı düsünemeyiz. Memleketimizi bir çember içine alıp dünya ile
alakasız millet olarak medeniyet düzeyinin üzerinde yasayacagız”. INKILÂPÇILIK
 “Medeniyet yolunda basarı, yenilikleri kavrayıp uygulama alanında basarılı olmak için tek ilerleme ve gelisme
yolu budur”. INKILAPÇILIK
 “Artık duramayız. Behemehâl ileri gidecegiz. Geriye ise hiç gidemeyiz. Çünkü ileri gitmeye mecburuz. Millet
açıkça bilmelidir; medeniyet öyle bir kuvvetli atestir ki, ona kayıtsız olanları yakar mahveder.”INKILAPÇILIK
 “Hükümetin varlıgının sebebi, memleketin asayisini, milletin huzur ve rahatını temin eylemektir. Bütün
memlekette gerçek bir asayis hâkim olmalıdır. Millet büyük bir huzur ve emniyet içinde müsterih
bulunmalıdır.” HALKÇILIK
 Gaye, sınıf mücadelesi yerine içtimai tesanütü (Sosyal dayanısmayı) saglamaktır. HALKÇILIK
 Millete efendilik yoktur. Millete hizmet etmek vardır. HALKÇILIK
 “Kuvvet birdir; oda milletindir”. CUMHURIYETÇILIK –MILLIYETÇILIK
 “Bizim egitim sistemimiz eskiden çok farklı olacaktır. “Milli” olacaktır. Milli dehamız ancak milli kültürümüz
aracılıgıyla gelistirilebilir”. MILLIYETÇILIK
 “Beni Türk hekimlerine emanet ediniz.” MILLIYETÇILIK
 “Bir millet kendi kuvvetine dayanarak varlıgını ve bagımsızlıgını talep etmemistir. Allah’ın emrettigi sey,
kadın ve erkek beraber olarak ilim ve kültür edinmeleridir. LAIKLIK
 “Millet sevgisi kadar büyük mükâfat yoktur.” MILLIYETÇILIK
 “Yurtta sulh, cihanda sulh.” MILLIYETÇILIK
 “Medeniyetin emir ve talep ettigini yapmak insan olmak için yeterlidir.” INKILAPÇILIK
 “Çalısmak demek, bosuna yorulmak, terlemek degildir. Zamanın gereklerine göre bilim ve teknik ve her türlü
uygar buluslardan azami derece istifade etmek zorunludur.” INKILAPÇILIK
 “Bizim dinimiz hiçbir vakit kadınların erkeklerden geri kalmasını talep etmemistir. Allah’ın emrettigi sey,
kadın ve erkek beraber olarak ilim ve kültür edinmeleridir”. LAIKLIK/ HALKÇILIK
 “Kesin zaruret olmadıkça, piyasalara karısılmaz, bununla beraber, hiçbir piyasa basıbos degildir.”DEVLETÇILIK
 “Türk halkı asırlardan beri hür ve müstakil yasamıs ve istiklali bir lâzımı hayatiye telakki etmis bir kavmin
kahraman evlatlarıdır. Bu millet istiklalsiz yasamamıstır, yasayamaz ve yasamayacaktır.” MILLIYETÇILIK
 “Yurdumuzu dünyanın en bayındır ve en uygar ülkeleri düzeyine çıkaracagız, milletimizi en genis refah araç
ve kaynaklarına sahip kılacagız”. INKILAPÇILIK
 “Büyük devletler kuran atalarımız, büyük ve sümullü (kapsamlı) medeniyetlere de sahip olmustur. Bunu
aramak, tetkik etmek, Türkiye’ye ve cihana bildirmek bizler için bir borçtur.

 “Efendiler ve ey millet; biliniz ki, Türkiye Cumhuriyeti, seyhler, müritler memleketi olamaz. En dogru, en
hakiki yol medeniyet yoludur.” LAIKLIK
 “Ben 1919 senesi Mayıs’ı içinde Samsun’a çıktıgım gün elimde maddi hiçbir kuvvet yoktu. Yalnız Türk
Milletinin asaletinden dogan ve benim vicdanımı dolduran yüksek ve manevi bir kuvvet vardı.”MILIYETÇILIK
 “Esas, Türk Milletinin haysiyetli ve serefli bir millet olarak yasamasıdır. Türk’ün haysiyeti, izzetinefis ve
kabiliyeti çok yüksek ve büyüktür. Böyle bir millet esir yasamaktansa mahvolsun evladır. Binaenaleyh, ya
istiklal, ya ölüm!” MILLIYETÇILIK
 “Idare usulümüz kayıtsız sartsız hâkimiyetine sahip olan halkın, mukadderatını bizzat ve bilfiil idare etmesi
esasına müstenittir”. CUMHURIYETÇILIK – HALKÇILIK
 “Artık, hükümet ile millet arasında mazideki ayrılık kalmamıstır. Hükümet millettir ve millet hükümettir. “
CUMHURIYETÇILIK – HALKÇILIK
 “Ne kadar zengin ve müreffeh olursa olsun, bagımsızlıktan yoksun bir millet, medeni insanlık karsısında usak
olmak mevkiinden yüksek bir muameleye layık olamaz.” MILLIYETÇILIK
 “Bizim halkımız menfaatleri birbirinden ayrılır sınıflar halinde degil, aksine varlıkları ve çalısmalarının
sonucu birbirine lazım olan sınıflardan ibarettir”. HALKÇILIK
 ”Görülüyor ki her vasıtadan yalnız ve ancak bir tek temel görüse dayanarak yararlanırız. O görüs sudur:
Türk milletini medeni dünyada, layık oldugu mevkiye yükseltmek, Türkiye Cumhuriyetini sarsılmaz temeller
üzerinde her gün daha çok güçlendirmek ve bunun için de istibdat fikrini öldürmek.” MILLIYETÇILIK– INKILÂPÇILIK
 “ Büyük taarruz ve baskomutanlık meydan muharebesi hakkında) Bu eser Türk milletinin hürriyet ve istiklal
düsüncesinin ölümsüz bir abidesidir. Bu eseri yaratan bir milletin evladı, bir ordunun baskomutanı
oldugumdan, mutluluk ve bahtiyarlıgım sonsuzdur.” MILLIYETÇILIK
 “Kesin zaruret olmadıkça, piyasalara karısılmaz, bununla beraber, hiçbir piyasa basıbos degildir.”DEVLETÇILIK
 “Türkiye’de “muayyen bir dinin merasimi de serbesttir, yani ayin hürriyeti masundur. Tabiatıyla ayinler
asayis ve genel adaba aykırı olamaz, siyasi gösteri seklinde de yapılamaz.”LAIKLIK
 ”Ey kahraman Türk kadını, sen yerde sürüklenmeye degil, omuzlar üzerinde göklere yükselmeye layıksın. MILLIYETÇILIK-HALKÇILIK
 “Memleketin basında Ortaçagın en insafsız belası olarak hala musallat duran asarın kaldırılmasını yüce
meclise teklif edebilecek bir ekonomik seviyeye cumhuriyet idaresinin bir senede ulasmıs olması, cidden
memnuniyet vericidir.” HALKÇILIK
 “Her Türk çiftçinin ailesinin geçinecegi ve çalısacagı topraga sahip olması mutlaka gereklidir. Vatanın saglam
temeli ve bayındır hale getirilmesi bu esastadır.” HALKÇILIK
 “Kuvvet birdir; oda milletindir”. CUMHURIYETÇILIK –MILLIYETÇILIK
 “ Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır.” MILLIYETÇILIK
 “Bizim egitim sistemimiz eskiden çok farklı olacaktır. “Milli” olacaktır. Milli dehamız ancak milli kültürümüz
aracılıgıyla gelistirilebilir”. MILLIYETÇILIK
 “Beni Türk hekimlerine emanet ediniz.” MILLIYETÇILIK

KPSS’de sıkça çıkan konulardan birisi olan Atatürk ilkeleri ve inkılaplarla bağlantıları konusu için hazırlanan ders notları aşağıdaki gibidir. Hangi ilke hangi inkılapla ilgilidir? Atatürk ilkeleri ve bağlantılı olduğu inkılaplar…

Cumhuriyetçilik Ilkesi Dogrultusunda yapılan Inkılaplar:
 TBMM’nin Açılması
 1921-1924 Anayasalarının hazırlanması
 Saltanatın Kaldırılması
 Cumhuriyetin Ilanı
 Siyasi partilerin kurulması
 Kadınlara seçme seçilme haklarının verilmesi
 Ordunun siyasetten ayrılması
Milliyetçilik Ilkesi Dogrultusunda yapılan Inkılaplar:
 Milli bir Türk devletinin kurulması
 TBMM’nin açılması
 Kabotaj Kanunu’nun çıkarılması
 Türk Tarih Kurumunun kurulması
 Türk Dil Kurumunun kurulması
 Kapitülasyonların kaldırılması
 Bagımsız gümrük politikası ve Koruyucu Gümrük Kanunu’nun çıkarılması
 Yabancılara ait demiryollarının millilestirilmesi
 Türk Parasını Koruma Kanunu’nun çıkarılması
 Okullarda derslerin Türkçe okutulması
Halkçılık Ilkesi Dogrultusunda yapılan Inkılaplar:
 Cumhuriyetin Ilanı
 Soyadı Kanunu
 Kadınlara siyasi hakların tanınması
 Kılık kıyafet ve sapka kanunu
 Asar vergisinin kaldırılması
Devletçilik Ilkesi Dogrultusunda yapılan Inkılaplar:
 Bazı özel Türk ve yabancı kurulusların devletlestirilmesi
 Milli Korunma Kanunu (Inönü Dönemi 1940)
 I ve II. Bes YıllıkSanayi Planlarının hazırlanması
 Devlet bankalarının kurtulması (Sümerbank, Etibank v.s.)
 Devletin yatırım yapması
 Laiklik Ilkesi Dogrultusunda yapılan Inkılaplar:
 Saltanatın Kaldırılması
 Halideligin Kaldırılması, Seriye ve Evkaf Vekaletinin kaldırılması
 Tevhidi Tedrisat Kanunu
 Tekke ve zaviyelerin kapatılması
 Medeni Kanunun kabulü,
 Sapka Inkılabının yapılması
 Devletin dininin Islam’dır maddesinin anayasadan çıkarılması
 Milletvekillerinin yemin seklinin degistirilmesi
 Atatürk Ilkelerinin anayasaya girmesi

 Atatürk İLKELERİ

■ Atatürkçü Düşünce Sistemi:    Atatürk’ün

Türkiye Cumhuriyeti’ni çağdaş uygarlık seviyesine ulaştırmak amacıyla ortaya koyduğu ilke ve inkılâpların bütünüdür.

Atatürk İlkeleri’nin Ortak Özellikleri

^ Atatürk İlkeleri 1935 yılında Cumhuriyet Halk Partisi kurultayında kabul edilen Cumhuriyetçilik, Milliyetçilik, Halkçılık, Laiklik, Devletçilik, İnkılâpçılık (6 Temel İlke) ve bunları bütünleyen ilkelerden oluşur.

^ Atatürk ilkeleri, Türk ulusunun ihtiyaçlarından    ve    Türkiye’nin gerçeklerinden doğmuş ve bu ihtiyaçlara, gerçeklere göre de gelişmiştir.

^ Atatürkçülüğün temeli ulusçuluk ve laikliğedayalıdır.

^ İlkelerin özü; Türk milletini çağdaş milletlerseviyesine çıkarmaktır.

^ Atatürkçülükte demokrasi, cumhuriyetçilik, laiklik ve milliyetçilik gibi evrensel değerler varsa da çağdaşlaşmanın gereği olarak alınmışlardır.

NOT: Halkçılık, Devletçilik ve İnkılâpçılık ise

Türkiye’ye özgü ilkelerdir.

^ Atatürkçü düşünce sisteminin en belirginözelliği akla ve bilime dayanması, gelişmeye açık bir özellik göstermesidir.

^ Atatürkçülük bir bütündür ve yabancı siyasiakımlar ve ideolojilerle açıklanamaz.

^ Bu ilkeler 5 Şubat 1937’de, “Atatürk İlkeleri” adıyla 1924 Anayasası’na dâhil edilmiştir.

. TEMEL İLKELER

1. CUMHURİYETÇİLİK

> Cumhuriyetçilik İlkesi’nin özellikleri kısacaşöyledir;

– Temel ilkesi seçimdir.

– Devlet başkanlığında ve diğer kademelerde ömür boyu kalmaya karşıdır.

-Egemenlik kayıtsız şartsız millete aittir.

– Cumhuriyetçiliğin temel dayanağı olan ulusalegemenlikten ilk kez Amasya Genelgesi’ndebahsedilmiştir.

– Demokratiktir.

– Türk milletinin karakterine uygundur.

-Özgür düşünce ortamı vardır.

– Atatürk’ün diğer ilkelerinin uygulanmasını sağlar.

– Cumhuriyetçilik,    Atatürk’ün    taviz, verilmemesini belirttiği iki ilkeden biridir. (diğeri laiklik).

-Sosyal devlet anlayışını ve güçler ayrılığınıesas alır.

– Cumhuriyetçilikte hukuk üstünlüğü ve anayasal devlet anlayışı vardır.

– Cumhuriyetçilik, halkın yönetime ve toplumsal hayata katılımını artırmayı amaçlar. S Cumhuriyetçiliği; Milliyetçilik ve Halkçılıkilkeleri tamamlar, ulusal egemenlik ilkesi bütünler.

S Cumhuriyetçilik, devletin siyasi rejimi olarak Cumhuriyet yönetimini benimsemek, onu korumak ve yaşatmaktır.

> Atatürk’ün_Cumhuriyetçilik_İlkesi doğrultusunda;

^ TBMM’nin açılması ^ 1921 ve 1924 Anayasalan’nın hazırlanması ^ Saltanat’ın kaldırılması ^ Cumhuriyetin ilan edilmesi ^ Halifeliğin kaldırılması ^ Ordunun siyasetten ayrılması ^ Siyasi partilerin kurulması ^ Kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi ^ İki dereceli seçim sisteminden tek dereceli seçim sistemine geçilmesi ^ Seçmen yaşının düşürülmesi ^ Milletvekili seçme ve seçilme hakkı için vergi verir olma şartının kaldırılması (1 Nisan 1923) gibi inkılâplar yapılmıştır.

ÖRNEK SORU

I. Siyasi rejim,

II. Ekonomik politika,

III. Uluslararası ilişkiler,

Cumhuriyetçilik    ilkesi    yukarıdakilerden

hangilerini doğrudan belirler?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

D) I ve II    E)    II    ve    III

(2008/KPSS Önlisans) Cevap: A

ÖRNEK SORU

Aşağıdakilerden hangisi    demokratik devlet anlayışıyla bağdaşmaz?

A) Seçimlerin düzenli aralıklarla tekrarlanması

B) Gelir ve servet ediniminin kısıtlanması

C) Etkin siyasi makama seçimle gelinmesi

D) Siyasi partilerin serbestçe kurulması

E) İktidarın el değiştirebilmesi

(2009 – KPSS) Cevap: B

ÖRNEK SORUTürk Devriminin “Cumhuriyetçilik ilkesi saltanat ve hilafete karşıdır.” yargısının,

1. egemenliğin millete ait olması,

II. yönetimin din kurallarına dayandırılmaması,

III. azınlık okullarının öğretime devam etmesine izin verilmesi

durumlarından hangileriyle ilgili olduğu savunulabilir?

A) Yalnız I B) Yalnız II    C)    Yalnız    III

D) I ve II    E)    II    ve    III

(2010 KPSS – Lisans) Cevap: D

2. MİLLİYETÇİLİK (UL USÇUL UK)

> Milliyetçiliğin temel öğesi millettir.

> Millet: Geçmişte birlikte yaşamış, aralarında dil, kültür, ülkü ve tarih gibi ortak bağları olan insan topluluğudur.

> Milliyetçilik ise milli birliği ve beraberliğisağlamak, millet ve ülke çıkarlarını korumak, ırk ve din ayrımcılığına yer vermemektir.

ÖRNEK SORU

Mustafa Kemal, “.Artık hükümet ile millet arasında mazideki ayrılık kalmamıştır. Hükümet millettir ve millet hükümettir. Artık hükümet ve hükümet mensupları kendilerinin milletten ayrı olmadıklarını ve milletin efendi olduğunu tamamen anlamışlardır.” demiştir.

Mustafa Kemal’in bu anlatımıyla aşağıdaki kavramlardan hangisini vurguladığı savunulabilir?

A) Tam bağımsızlık

B) Barışseverlik

C) Bilimsellik

D) Milli birlik ve beraberlik

E) Vatanseverlik

(2011 – KPSS) Cevap: D

> Mustafa Kemal’e göre dini, dili ne olursa olsun kendini Türk sayan ve Türk olarak yaşayan herkes Türk’tür. Atatürk bunu “Ne MutluTürküm Diyene” sözüyle belirtmiştir.

> Atatürk’ün milliyetçilik anlayışı:

^ Bölücü değil, birleştirici ve toplayıcıdır. Bu anlayış ırkçı değildir (eşitlikçidir.).

^ Laiklik esasından ödün vermez, sınıf kavgasını değil, sosyal dayanışmayı hedef tutar.

^ Atatürkçü milliyetçilik anlayışı belli bir ırka, mezhebe, sınıfa ve siyasal görüşe dayanmaz.

^ Akılcı, çağdaş, medeni, ileriye dönük, demokratik, yüceltici, insani ve barışçıdır.

^ Atatürk milliyetçiliği, Türk milletini birlik ve beraberlik içinde yaşatacak, ileriye götürecek önemli bir güç kaynağıdır.

> Milliyetçilik, ulusal bağımsızlığı sağlama, koruma ve pekiştirme amacı olarak da ifade edilebilir.

> Milliyetçilik ilkesinin toplumsal, siyasal, kültürel içeriği yanında ekonomik içeriği de vardır Amaç; Türk milliyetinin refahını, zenginliğini, mutluluğunu ve varlığını yükseltmektir (ulusal ekonominin kurulması gerektiğini belirtir.).

> Milliyetçilik ulusal kurtuluş savaşımızın çıkışnoktasını oluşturmuştur.

> Milliyetçiliğin bütünleyici ilkeleri; Özgürlük ve Bağımsızlık, Yurtta Sulh Cihanda Sulh, İnsan ve İnsanlık sevgisidir.

> Milliyetçilik İlkesi doğrultusunda yapılaninkılâplar;

^ TBMM’nin açılması (1920)

^ İstiklal Marşı’nın kabul edilmesi (1921)

^ İzmir İktisat Kongresi’nin toplanması (1923)

^ Kapitülasyonların kaldırılması (1923)

^ Kabotaj Kanunu’nun çıkarılması ile deniz yollarının millileştirilmesi (1926)

^ Yabancı şirketlerin millileştirilmesi (1926)

^ Gümrük Koruma Kanunu’nun çıkarılması (1929)

^ Reji İdaresi (Tütün Tekeli)’nin kaldırılması (1929)

^ Türk Parası’nı Koruma Kanunu’nun çıkarılması (1930)

^ Türk Tarih Kurumu’nun kurulması (1931)

^ Türk Dil Kurumu’nun kurulması (1932)

ÖRNEK SORU

Atatürkçü milliyetçilik anlayışı laiktir.

Bu yargıyı aşağıdakilerden hangisi destekler?

A) Milleti oluşturan unsurlar arasında ırk ve köken birliğinin temel alınması

B) Vatandaşların istedikleri dini ve mezhebi seçmesi

C) Toplumun ırk, din ve mezhep çizgileriyle bölünmesi

D) Devletin resmî bir dininin olması

E) Ümmetçi düşünce yapısı

(2GG8/KPSS Lisans) Cevap: B

ÖRNEK SORU

Atatürkçü milliyetçilik anlayışı ırk, din ve mezhep ayrımcılığına karşıdır.

Yalnız bu bilgiyle Atatürk milliyetçiliğinin,

I. laik devlet anlayışım benimseme,

II. etnik kimliklere saygılı olma,

III. milletin birliğine ve bütünlüğüne önem verme,

özelliklerinden hangilerine ulaşılır?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

D) II ve III E) I, II ve III

(2008/KPSS Önlisans) Cevap: E

ÖRNEK SORU

Türk toplumunun ilerleme ve gelişme yolunda, uluslararası ilişkilerde çağdaş uluslarla yan yana ve uyum içinde yürümesi, kendine özgü karakterini ve bağımsız kimliğini korumasını temel alan milliyetçilik ilkesiyle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

A) Ulusallığın ve bağımsızlığın ilke edinilmesi

B) Çağdaşlığın benimsenmesi

C) Türk milletinin kendini diğer milletlerden üstün görmesi

D) Toplumun refah düzeyinin yükseltilmesine çalışılması

E)    Uluslararası barışın korunmasına    özen gösterilmesi

(2008/KPSS Ortaöğretim) Cevap: C

ÖRNEK SORU

Aşağıdakilerden gerçekleştirilmesinde ulusçu olduğu savunulamaz? 

A) Ölçü birimlerinin değiştirilmesi

B) Kabotaj Kanunu’nun uygulanması

C) Türk Tarih Kurumunun kurulması

D) Yeni Türk alfabesinin kabul edilmesi

E) Türk parasının korunması için kanun çıkarılması

(2008/KPSS Ortaöğretim) Cevap: A

ÖRNEK SORU

– Kapitülasyonların kaldırılması

– Kabotaj Kanunu’ nun çıkarılması

Yukarıdaki gelişmelerde aşağıdaki ilkelerden hangisinin temel alındığı savunulabilir?

A) Bağımsızlık    B) Laiklik

C) Halkçılık    D) Devletçilik

E) İnkılâpçılık

(2009 – KPSS) Cevap: A

ÖRNEK SORU

Atatürk’ün milliyetçilik anlayışının ırk, mezhep ve sınıf ayrılıklarına karşı olması,

I. millî birlik ve beraberlik,

II. kültürel birlik,

III. sosyal dayanışma,

durumlarından hangilerini desteklediğini gösterir?

A) Yalnız I    B) Yalnız    II

C) Yalnız III    D) I ve II

E) I, II ve III

(2009 – KPSS) Cevap: E

ÖRNEK SORU

1961 Anayasası’nda Türk milletini, bütün fertleriyle kaderde, kıvançta ve tasada ortak kılmak, bölünmez bir bütün hâlinde millî bilinç ve ülkü etrafında toplamak biçiminde ifade edilen ilke, aşağıdakilerden hangisidir?

A) Milliyetçilik    B) Halkçılık C)    Laiklik
D) Devletçilik    E) Cumhuriyetçilik
(2010 – KPSS Lisans) Cevap: A

ÖRNEK SORU

I. Türk Tarih Kurumunun kurulması

II. Türk Dil Kurumunun açılması

III. Şapka giyilmesi hakkında kanun çıkarılması Yu karıdaki gelişmelerden hangilerinin, Atatürk milliyetçiliğinin gelişmesinde ve hızlanmasında etkili olduğu savunulabilir?

A) Yalnız I    B) Yalnız II    C) Yalnız III

D) I ve II    E) I, II ve III

(2010 – KPSS Lisans) Cevap: D

3. HALKÇILIK

Halk bir ülkenin sınırları içerisinde yaşayan çeşitli mesleklerin ve toplumsal grupların oluşturduğu insanlardır. y Halkçılık, toplumsal barışın sağlanması içinsınıf ayrımcılığını reddeder. y Devlet yönetiminde tüm vatandaşlara kendini yönetme hakkı, kanun önünde eşitlik, gelir dağılımında denge sağlanmasını ve herkesin devlet hizmetlerinden yararlandırılmasını hedefler.

Atatürk’e göre halk, her bakımdan ayrıcalıksız ve birbirine eşit kimselerden oluşmuştur.

NOT: Halkçılık ilkesi; Cumhuriyetçiliğin ve Milliyetçiliğin ortak bir sonucudur.

Halkçılık ilkesi halkın elbirliği ile ilerlemesi ve kalkınmasını da hedefler. Böylece devletin halka karşı, halkın da devlete karşı görevleri olduğunu belirtir. Kısaca halkçılık, toplumsal eşitliği ve topluma hizmet amacı öngörmedir.

ÖRNEK SORU

Atatürk, “En iyi bireyler, kendinden çok, bağlı olduğu toplumu düşünen, onun varlığının ve mutluluğunun korunmasına yaşamını adayan insanlardır.” demiştir.

Atatürk’ün bu sözündeki en iyi birey tanımının aşağıdakilerden    hangisiyle    eşleştiği

savunulabilir?

A) Vatandaşlık bilincine erişmiş kişi

B) Başkalarının hak ve özgürlüklerine değer vermeyen kişi

C) Belli bir sınıfın yararını gözeten kişi

D) Sorumluluklarının gereğini yerine getirmeyen kişi

E) Önceliklerini kişisel çıkardan yana kullanan kişi

(2011 – KPSS) Cevap: A

NOT:    Halkçılık ilkesi, Devletçilik ilkesinin uygulanmasını zorunlu kılmıştır. Devlet “sosyaldevlet anlayışına” uygun olarak yatırımlarda bulunur.

Atatürk’ün Halkçılık İlkesi doğrultusunda;

Saltanatın kaldırılması (1922)

Cumhuriyetin ilanı (1923)

Aşar vergisinin kaldırılması (1925)

Medeni Kanun’un Kabulü (1926)

Teşvik-i Sanayi Kanunu’nun Kabulü (1926) Okuma yazma seferberliğinin başlatılması (1928) ve Millet Mektepleri’nin açılması İlköğretimin ücretsiz ve zorunlu olması Gelire göre vergi alınması Soyadı Kanunu’nun kabul edilmesi (1934) Kadınlara, yönetime katılma hakkı tanınması (1930 – 1934)

Azınlıkların    Türk    vatandaşı sayılarak ayrıcalıklarının sona erdirilmesi (1923)

Devlet yatırımlarının ve sosyal hizmetlerin yaygınlaştırılması

Vatandaşların tüm devlet hizmetlerinden faydalanmasında eşitlik sağlanması gibi inkılâplar yapılmıştır.

ÖRNEK SORU

Halkçılık ilkesinin demokratik olma özelliğini,

I. ayrıcalıklara karşı olması,

II. egemenliğin halkın bir kesimine ait olması,

III. herkesin kanun önünde eşit kabul edilmesi,

durumlarından hangileri destekler?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II

D) I ve III    E)    II    ve    III

(2008/KPSS Lisans) Cevap: D

ÖRNEK SORU

I. Mülkiyet hakkının olması,

II. Toplumda ayrıcalıklara son verilmesi,

III. Herkesin yönetime katılması,

Yukarıdakilerden hangileri halkçılık ilkesiyle bağdaşır?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

D) I ve II    E)    I,    II ve III

(2008/KPSS Ortaöğretim) Cevap: E

ÖRNEK SORU

Aşağıdakilerden hangisinin sosyal hayattaki ayrıcalıkları önlemek amaçlı olduğu savunulamaz?

A) Tekke ve zaviyelerin kapatılması

B) Hacı, ağa, hafız, molla gibi unvanların kaldırılması

C) Medeni Kanun’un kabul edilmesi

D) Devlet İstatistik Enstitüsünün kurulması

E) Dinî giysilerin mabetler dışında giyilmesinin yasaklanması

(2011 – KPSS) Cevap: D

4. LAİKLİK

Laiklik; devlet düzeninin; bu düzeni sağlamak ve korumak için uygulanan hukuk kurallarının dine değil, akla ve bilime dayandırılması‘. kimsenin de dini inancına ve vicdanözgürlüğüne karışılmaması demektir.

Laiklik din ve mezhep kavgalarına karşıdır. Atatürk’e göre din, bir vicdan meselesidir. Dine duyulan saygıdan dolayı taassuba, gericiliğe karşıdır.

Laiklikte devletin resmi dini yoktur. Devlet belli bir dine üstünlük tanıyıp, onun kurallarını bütün vatandaşlara benimsetmeye ve uygulatmaya çalışmaz.

Buna göre din ve ibadet özgürlüğünü güvence altına almıştır.

ÖRNEK SORU

Atatürk; Onuncu Yıl Nutku’nda “Türk milletinin yürümekte olduğu terakki ve medeniyet yolunda, elinde ve kafasında tuttuğu meşale, müspet ilimdir. ” demiştir.

Atatürk’ün bu sözünün aşağıdaki ilkelerden hangisinin önemini doğrudan vurguladığı savunulabilir?

A) Milliyetçilik    B) Halkçılık       C) Laiklik    D) Devletçilik   E) Cumhuriyetçilik

(2008/KPSS Önlisans) Cevap: C

Atatürkçü düşüncede, vicdan özgürlüğü bir haktır. Bu yargının, bireyin,

I. kendine özgü siyasal ve felsefi bir düşünceye sahip olduğunu açıklayabilmesi,

II. bağlı olduğu dinin gereklerini yerine getirmesi ya da getirmemesi,

III. kendi etnik kökenini diğer etnik kökenlerden üstün gördüğünü açıklayabilmesi

görüşlerinden hangilerini desteklediği savunulabilir?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II

D) II ve III    E)    I,    II    ve    III

(2010 KPSS – Lisans) Cevap: C

5. DEVLETÇİLİK

> Atatürk’ün devletçilik ilkesinin özelliklerişunlardır;

-Devletçilik, halkçılığın zorunlu bir sonucudur.

– Güçlü ve çağdaş bir devlet meydana getirmeyi amaçlar.

– Cumhuriyetin ilk yıllarında Türk milletinin ve devletinin içinde bulunduğu durumundan dolayı zorunlu olarak ekonomide devletçilik ilkesi uygulanmıştır.

– Atatürk’e göre devletçilik, özel teşebbüs hürriyetinin ve piyasa ekonomisinin reddi değildir.

– Devletçilik, planlı ekonomiyi gerekli hale getirmiştir.

– Atatürk, Yeni Türk Devleti’nin her yönden hızla kalkınabilmesi için Türkiye’ye özgü bir devletçiliğin uygulanmasını zaruri görmüştür.

> Devletçiliğin Türk Toplumuna SağladığıFaydalar:

^ Türkiye’de ilk defa planlı ekonomiye geçilmesini sağlamıştır.

^ Devlet eliyle önemli yatırımlar yapılmıştır.

^ Teknik eleman açığının kapatılmasını sağlamıştır.

^ Ekonomik kalkınmada bölgeler arası farklılığın giderilmesini sağlamıştır.

^ Türk çiftçisi ürünlerini en iyi şekilde değerlendirme fırsatını yakalamıştır.

^ Sanayileşmenin    devlet    tarafından gerçekleştirilmesiyle, işçi hakları devletin güvencesi altına alınmıştır.

> Cumhuriyetin ilk yıllarında sanayileşme özel sektöre bırakılmıştı. Ancak; sermayesizlik nedeni ile özel sektörün sanayileşmeyi gerçekleştiremediği görüldü.

NOT: 1929 Dünya Ekonomik Bunalımı; devletine konomik yatırımlarda bulunma sürecini hızlandırmıştır.

>    1933’te I. Beş Yıllık Kalkınma Planı ile devlet de ekonomik hayatın içine girdi; ekonomidedevletçiliğe geçildi.

>    1933 – 1939 yılları arasında hızlı bir devletçilikve kalkınma planı uygulanmıştır.

> Bu sistem Türkiye’nin koşullarından ve gereksinimlerinden doğmuştur. Ancak günümüzde daha çok “Liberal EkonomiAnlayışı” uygulanmaktadır.

> Devletçilik ilkesi ile ilgili yapılan inkılâplar;

^ I. Beş Yıllık Kalkınma Planı’nın yapılması

^ Merkez Bankası’nın kurulması

^ Devlet eli ile Sümerbank gibi fabrikaların açılması

^ Birçok bankanın ve şirketin kurulması (Maden Tetkik Arama Enstitüsü, Etibank ve Kamu İktisadi Teşebbüsleri gibi)

^ Devlet Demir Yolları’nın kurulması ^ Devlet Üretme Çiftlikleri’nin kurulması

ÖRNEK SORU

I. Devletçilik ilkesinin uygulanması,

II. İzmir’de İktisat Kongresi’ nin toplanması,

III. Milletler Cemiyeti’ne üye olunması,

Türkiye Cumhuriyeti’nde özel girişimde sermaye birikiminin ve gerekli kadronun yeterli olmamasının yukarıdakilerden hangilerini gerekli hale getirdiği savunulabilir?

A) Yalnız I    B) Yalnız II    C) Yalnız III

D) I ve II    E) I, II ve III

(2006 – KPSS Lisans) Cevap: A

ÖRNEK SORUDevletçilik ilkesi,

I. özel girişimciliğe yer verilmesi,

II. yabancı sermayeden yararlanılması,

III. mülkiyet hakkının ulusun yararlarına aykırı biçimde kullanılması,

durumlarından hangilerine karşıdır?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III

D) I ve II E) II ve III

(2008/KPSS Ortaöğretim) Cevap: C

6.    İNKILÂPÇILIK

>    Halk gücüne dayanarak gerçekleştirilen, ileriye dönük köklü yeniliklere “inkılâp” denir.

>    İnkılâp; toplumdaki yenileşme ihtiyacının birsonucudur. Eskiyen kurumlann yerine yenikurumların kurulmasıdır.

>    İnkılâpçılık; zamanına göre geri kalmış, eskimiş kurumların kaldırılarak yerlerine ilerlemeyi, gelişmeyi kolaylaştıracak ve geliştirecek kurumların konulmasıdır.

>    İnkılâpçılık, yenileşme ve çağdaşlaşmaya açık bir ilkedir. Bu nedenle statik (durağan) değil, dinamik bir nitelik taşır.

>    Türk inkılâbı; gerçekçidir, bilim ve akladayanır. Bu nedenle donmuş, katı ve sert ideolojilerden ayrılır.

>    İnkılâpçılık, Atatürk ilke ve devrimlerini korumayı ve güçlendirmeyi amaçlar.

>    Atatürk, inkılâpların amacını şu sözleri ile belirtmektedir; “Yaptığımız ve yapmakta olduğumuz inkılâpların amacı; Türkiye Cumhuriyeti halkını tamamen modern ve bütün anlamı ve biçimi ile uygar bir toplum durumuna ulaştırmaktır. ”

Çağdaşlaşma ve Batılılaşma, inkılâpçılığın bütünleyici ilkesidir.

ÖRNEK SORU

I. İnkılâpların sürekliliğini sağlama,

II. Çağdaş uygarlık düzeyine çıkma,

III. Gerçekleştirilen inkılâplarla yetinme,

Yukarıdakilerden hangileri, inkılâpçılık ilkesinin, toplumu durağanlıktan, dogmacılıktan kurtarma amaçlı olduğunu gösterir?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II

D) II ve III E) I, II ve III

(2008/KPSS Önlisans) Cevap: C

ÖRNEK SORU

Atatürk, “Ülkeler çeşitlidir, fakat uygarlık birdir ve bir milletin kalkınması için de bu tek uygarlığa katılması gerekir. Osmanlı Devleti’nin düşüşü Batı’ya karşı elde ettiği başarılardan çok, mağrur olarak kendisini Avrupa milletlerine bağlayan ilişkileri kestiği gün başlamıştır.” demiştir. Atatürk’ün bu anlatımıyla aşağıdakilerden hangisine vurgu yaptığı söylenebilir?

A) Eski bir tarih mirasına sahip olunduğuna

B) Batı’nın yayılmacı siyaset izlediğine

C) Çağdaşlaşmanın gereğine

D) İmparatorlukların siyasi varlıklarını korumalarının güçlüğüne

E) Batı uygarlığının kendisinden önceki uygarlıklardan yararlandığına

(2009 – KPSS) Cevap: C

ÖRNEK SORU

• Soyadı Kanunu’nun kabul edilmesi

• Medreselerin kapatılması

• Medeni Kanun’un kabul edilmesi Yukarıdaki gelişmeler aşağıda verilen Atatürk ilkelerinden hangisiyle ilişkilendirilemez?

A) Laiklik

B) Devletçilik

C) Milliyetçilik

D) Halkçılık

E) İnkılâpçılık

(2011 – KPSS) Cevap: B

BÜTÜNLEYİCİ İLKELER

^ Ulusal Egemenlik: Egemenliğin doğrudan ulusa ait olmasıdır. Demokrasinin bir sonucu olup Cumhuriyetçiliği bütünler.

^ Ulusal Birlik – Beraberlik ve ÜlkeBütünlüğü:    Milliyetçilik, Halkçılık ve Laikliğin bir sonucudur. Ortak geleceği ve toplumsal barışı hedefler.

^ Özgürlük ve Bağımsızlık:    Türk dış politikasının temel taşı ve amacıdır. Cumhuriyetçilik ve Milliyetçilik ilkesini bütünler.

^ Yurtta Barış (Sulh) Dünyada Barış: Milliyetçilik ve Halkçılığın doğal sonucudur. Her ulusun birbirlerinin bağımsızlığına saygı duyması gerçeğini savunur. Ulusal bağımsızlık savaşları dışındaki savaşları cinayet olarak kabul eder. Türk dış politikasında izlenecek yolu gösterir.

^ Akılcılık ve Bilimsellik: Laiklik ilkesinin bütünleyicisidir. Tüm gelişmelerin kaynağını oluşturur.

^ Çağdaşlık ve Batılılaşma:    İnkılâpçılık

ilkesinin bütünleyicisidir. Değişimden yanadır. Çağdaşlaşmayı amaçlar ancak Batı’yı taklit etmeyi değil, Batı toplumlarını uygar kılan düşünce ve kurumları almayı amaçlar, çağın gereklerine göre yaşamayı öngörür.

^ İnsan ve İnsanlık Sevgisi: Milliyetçilik ve Halkçılık ilkelerinin doğal sonucudur. İnsana ve insanlığa karşı olan her eylemi reddetmektedir. Tüm insanlığı bir bütün olarak kabul eder.

ÖRNEK SORU

Atatürk; 1924 yılında, “Bizim milletimiz vatanı için, hürriyeti ve egemenliği için fedakâr bir halktır, bunu ispat etti. Milletimiz yaptığı inkılapların kıskanç müdafiidir de. Benliğinde bu faziletler yerleşmiş bir milleti yürümekte olduğu doğru yoldan hiçbir kimse hiçbir kuvvet alıkoyamaz. ” demiştir.

Atatürk’ün bu ifadesiyle Türk milletinin,

I. özgürlük,

II. bağımsızlık,

III. inkılâpçılık

ilkelerinden hangilerini korumada kararlılığını vurguladığı savunulabilir?

A) Yalnız I    B)    Yalnız    II    C)    Yalnız III

D) I ve II    E) I, II ve III

(2008/KPSS Lisans) Cevap: E